ဆက္သြယ္ေရး ၀န္ႀကီးဌာနအေနျဖင့္ ပတ္၀န္းက်င္ႏွင့္လူတစ္ဦးခ်င္ က်န္းမာေရးမထိခုိက္ေအာင္ ေဆာင္ရြက္ ေပးဖုိ႔တာ၀န္ရိွ

ရန္ကုန္ မတ္ ၁၉

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ အမ်ားျပည္သူ ဆက္သြယ္ေရးဝန္ေဆာင္မႈမ်ား လြယ္ကူလ်င္ျမန္သက္သာစြာ အသံုး ျပဳႏိုင္ၾကရန္ ဆက္သြယ္ေရးကြန္ရက္ အသစ္မ်ားကို တိုးခ်ဲ႕တည္ေဆာက္ ေဆာင္ရြက္လ်က္ရွိသည္။ တည္ ေဆာက္ေဆာင္ရြက္လ်က္ရွိေသာ ဆက္သြယ္ေရး ေရဒီယိုစခန္းမ်ားမွ ထုတ္လႊင့္ေသာ ေရဒီယိုလိႈင္းမ်ား ေၾကာင့္ က်န္းမာေရးဆိုင္ရာျပႆနာ မ်ားျဖစ္ႏိုင္ေျခ ရွိ မရွိတို႕ႏွင့္စပ္လ်ဥ္း ေသာ ေမးခြန္းမ်ားကို ျပည္သူ မ်ားအၾကားတြင္ ေမးျမန္းလာၾက သည္။

မိုဘိုင္းလ္ဆက္သြယ္ေရးႏွင့္ ျပည္သူ႔က်န္းမာေရးဆိုင္ရာ အလုပ္႐ံု ေဆြးေႏြးပြဲကို ယေန႔ နံနက္ ၉ နာရီခြဲ က ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ရွိ ဆီဒိုးနားဟိုတယ္၌ က်င္းပခဲ့သည္။ အလုပ္႐ံုေဆြးေႏြးပြဲ တြင္ မိုဘိုင္းလ္ေရဒီယို ဆက္သြယ္ေရး စခန္းမ်ား၏ေရဒီယို လိႈင္းမ်ားေၾကာင့္ ပတ္ဝန္းက်င္တြင္ အက်ဳိးသက္ေရာက္ မႈႏွင့္ က်န္းမာေရးထိခိုက္မႈ ရွိ မရွိတို႕ ႏွင့္စပ္လ်ဥ္း၍ တာဝန္ရွိသူမ်ား အား ျမန္မာ့သတင္းစဥ္သတင္းအဖြဲ႕ က ေမးျမန္းခဲ့သည္။

ဦးေသာင္းတင္ (ဒုတိယဝန္ႀကီး- ဆက္သြယ္ေရးသတင္းအခ်က္အလက္  ႏွင့္ နည္းပညာဝန္ႀကီးဌာန)

ျမန္မာႏိုင္ငံအေနနဲ႔ ဆက္သြယ္ ေရးဝန္ေဆာင္မႈကို ၂ဝ၁၁ ခုႏွစ္မွာ ၅ ရာခိုင္ႏႈန္းေအာက္ပဲ ရွိခဲ့တယ္။ အခု ၄၅ ရာခိုင္ႏႈန္းေလာက္ရွိလာၿပီ ျဖစ္တယ္။ ေန႕စဥ္နဲ႔အမွ် တိုးတက္ ေနတယ္။ ႏိုင္ငံရဲ႕ ဆက္သြယ္ေရး ဝန္ေဆာင္မႈ စီမံကိန္းေအာင္ျမင္တဲ့ သေဘာပါ။ ေကာင္းတာရွိသလို တစ္ဖက္ကလည္း ဆက္သြယ္ေရးဝန္ ေဆာင္မႈအရ တာဝါတိုင္ေတြ အမ်ားႀကီး ေဆာက္ရတယ္။ ၿပီးေတာ့ ဟန္းဖုန္းေတြ အသံုးမ်ားလာတယ္။ က်န္းမာေရးနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး စိတ္ပူပန္ မႈေလးေတြေပၚလာတယ္။ ကိုယ့္အိမ္နားမွာ တာဝါတိုင္ေဆာက္ရင္ တာဝါ တိုင္က ထြက္တဲ့ ေရဒီယိုလိႈင္းေတြက လူေတြရဲ႕ က်န္းမာေရးကို ထိခိုက္ႏိုင္ သလား၊ လက္ကိုင္ဖုန္းေတြ အမ်ား ႀကီးသံုးရင္ ဘာေတြကို ထိခိုက္ႏိုင္ သလဲဆိုတဲ့ကိစၥေတြ၊ စိတ္ပူပန္မႈေတြ ေပၚလာတယ္။ ဒါက တစ္ကမၻာလံုး ျဖစ္တာပါ။ ဆက္သြယ္ေရးဝန္ႀကီးဌာန အေနနဲ႔ဆက္သြယ္ေရး ဝန္ေဆာင္မႈ ေပးတာနဲ႔တစ္ၿပိဳင္တည္း ပတ္ဝန္း က်င္ ထိခိုက္မႈမရွိေအာင္ လူတစ္ဦးခ်င္း က်န္းမာေရးမထိခိုက္ေအာင္ ေဆာင္ ရြက္ေပးဖို႕ တာဝန္ရွိပါတယ္။ အခု ႏိုင္ငံတကာအဖြဲ႕အစည္းေတြ အကူအညီနဲ႔ ေဆာင္ရြက္ေနပါတယ္။ လွ်ပ္စစ္ပစၥည္းေတြ အားလံုးဟာ တစ္နည္း မဟုတ္ တစ္နည္း လိႈင္းေတြ ထြက္ၾကတယ္။ အသံုးမ်ားလာၿပီး နားလည္လာေတာ့လည္း စိတ္ပူပန္မႈ ရွိေတာ့မွာမဟုတ္ဘူး၊ ဘယ္လိုေဆာင္ ရြက္ႏိုင္မယ္ဆိုတာ ပညာေပးဖို႕ လိုပါတယ္။ ဒီကေန႔က်င္းပတဲ့ အလုပ္ ႐ံုေဆြးေႏြးပြဲရဲ႕ ရည္ရြယ္ခ်က္ကေတာ့ က်န္းမာေရးဝန္ႀကီးဌာနနဲ႔ သိပၸံႏွင့္နည္းပညာ ဝန္ႀကီးဌာနကလည္း စဥ္ဆက္မျပတ္ အသံုးျပဳတဲ့ပစၥည္းေတြက လူေတြရဲ႕က်န္းမာေရးကို မထိခိုက္ေအာင္ စံခ်ိန္စံညႊန္းနဲ႔အညီ ျဖစ္ရဲ႕လား၊ ဒါေတြကို ရွင္းျပတာပါ။ ႏုိင္ငံတကာပညာရွင္ေတြကို ဖိတ္ေခၚ ၿပီး ဝန္ႀကီးဌာနေတြေပါင္းၿပီး အခု အလုပ္႐ံုေဆြးေႏြးပြဲကို ပထမဆံုး က်င္းပျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ 

အဲဒါအျပင္ ကမၻာ့က်န္းမာေရး အဖြဲ႕က သတ္မွတ္ထားတဲ့ ဂုိက္လိုင္း ေတြနဲ႔ ရွင္းျပခ်က္ေတြ ဘာသာျပန္ၿပီး စာရြက္ထုတ္ၿပီး ျဖန္႔ျဖဴးသြားမယ္။ နည္းပညာပုိင္းအေနနဲ႔ ရွင္းျပရရင္ ပထမအခ်က္က ေရဒီယိုလိႈင္းႏႈန္း ေတြကို ဆဲလ္ဖုန္းေတြ တာဝါတုိင္ေတြ က လွ်ပ္စစ္ပစၥည္းအားလံုး ထြက္သလို ထြက္ပါတယ္။ သို႔ေပမယ့္ ထြက္တဲ့ အားက အလြန္နည္းပါတယ္။ မျပင္း ထန္ဘူး။ ဒုတိယအခ်က္က ဆဲလ္ဖုန္း၊ တာဝါတုိင္ေတြက လိႈင္းရွည္ေတာ့ ေဖာက္ထြင္းႏုိင္ဖို႔ အားနည္းတယ္။ အိမ္မွာတီဗီတို႔ ေရဒီယုိေတြမွာလည္း ေရဒီယုိလိႈင္းထြက္တယ္။ စိတ္ခ် လက္ခ်သံုးေနၾကတယ္။ ဘာမွဒုကၡ မေပးဘူး။ တာဝါတုိင္၊ ဟန္းဖုန္းေတြ ထြက္တာလည္း ဒီအတုိင္းပါပဲ။ အားနည္းတယ္၊ ေဖာက္ထြင္းႏုိင္ဖို႔ နည္းတယ္ဆုိေပမယ့္ တန္ေဆးလြန္ ေဘး အသံုးမ်ားခဲ့ရင္ ထုတ္လုပ္တဲ့သူ ေတြက ဝပ္ေတြ အမ်ားႀကီးထုတ္ရင္ ထိခိုက္ႏုိင္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ ကမၻာ့ က်န္းမာေရးအဖြဲ႕ကေနၿပီး GSM အဖဲြ႕အစည္းကေန စံခ်ိန္စံၫႊန္းေတြ သတ္မွတ္ၿပီး စက္ပစၥည္းေတြက လူ႔က်န္းမာေရးအႏၲရာယ္ မထိခုိက္ ႏုိင္ေအာင္ ဘယ္အတုိင္းအတာအထိ ထြက္ရမယ္။ စြမ္းအင္ဘယ္ေလာက္ပဲ သံုးရမယ္။ ကန္႔သတ္ခ်က္ ေတြအဆင့္ အတန္းေတြလုပ္တယ္။ ဆက္သြယ္ ေရးဝန္ႀကီးဌာနရဲ႕ ရည္ရြယ္ခ်က္က က်န္းမာေရး မထိခိုက္ ေအာင္ လုပ္ရမယ္။ ႏုိင္ငံတကာရဲ႕ စံခ်ိန္စံၫႊန္း ကိုက္ညီတဲ့စက္ပစၥည္းကုိသာ တင္ သြင္းခြင့္ေပးတယ္။ စက္ပစၥည္းတစ္ခု ခ်င္းသြင္းတဲ့အခါ လိုင္စင္တင္ရတယ္။ စစ္ေဆးတယ္ ၿပီးမွသြင္းခြင့္ေပးတယ္။ ေအာ္ပေရ တာေတြ လုိင္စင္ေပးတဲ့ အခါတစ္ခါတည္း ေျပာၿပီးသားပါ။ ေဖာက္ဖ်က္ရင္ အေရးယူခံရမယ္။ ေလ်ာ္ေၾကး ေပးရမယ္။ ေနာက္ဆံုး လုိင္စင္ပိတ္သိမ္းသည္အထိ ျဖစ္ႏုိင္ တယ္။ ျပည္သူေတြကို က်န္းမာေရးနဲ႔ မထိခိုက္ႏုိင္ေအာင္ သတ္မွတ္တဲ့ အပိုင္းပါ။ တကယ္လုိက္နာလားဆုိၿပီး စစ္ေဆးရတယ္။ စစ္ေဆးဖို႔အတြက္ ႏုိင္ငံတကာအဖြဲ႕အစည္း ပညာရွင္ ေတြက စက္ပစၥည္းေတြနဲ႔ ရန္ကုန္၊ မႏၲေလး စစ္ေဆးတယ္။ စစ္ေဆးလို႔ ေတြ႕ရွိတဲ့ အခ်က္ေတြကို ဒီအလုပ္႐ံု ေဆြးေႏြးပြဲမွာ တင္ျပပါမယ္။ ဝန္ႀကီး ဌာနကစစ္ေဆးဖို႔ သင္တန္းေတြ လည္းေပးၿပီးၿပီ။ စက္ပစၥည္းတင္သြင္း ခြင့္ေပးေနပါၿပီ။ ေအာ္ပေရတာေတြ က တပ္ဆင္လိုက္တဲ့ပစၥည္းေတြကုိ စဥ္ဆက္မျပတ္ ရန္ကုန္-မႏၲေလး ၿပီးရင္ တျခားၿမိဳ႕ေတြအားလံုးကို လုိက္စစ္သြားမွာပါ။ ရတဲ့အခ်က္ ထုတ္ျပန္မယ္။ ႏုိင္ငံတကာ သတ္မွတ္ တဲ့ စံခ်ိန္စံႏႈန္းနဲ႔မကုိက္ညီရင္ အေရး ယူမႈေဆာင္ရြက္သြားမွာပါ။ ေရဒီယို လိႈင္းႏႈန္းေတြ သေဘာသဘာဝကို အမ်ားျပည္သူ နားလည္ေအာင္ ရွင္းျပမယ္။ ေရဒီယိုလိႈင္းႏႈန္းထုတ္လုပ္ တဲ့ စက္ပစၥည္းေတြကို ႏုိင္ငံတကာမွာ စံခ်ိန္စံၫႊန္းေတြရွိတယ္။ က်န္းမာေရး မထိခိုက္ေအာင္ ေျပာျပမယ္။ ႏုိင္ငံ အေနနဲ႔ စံခ်ိန္စံၫႊန္းေတြနဲ႔ ကိုက္ညီတဲ့ စက္ပစၥည္းပဲ တင္သြင္းခြင့္ေပးတယ္။ ဒါကို တကယ္ေရာလုိက္နာ လားဆုိၿပီး စဥ္ဆက္မျပတ္ စစ္ေဆးၿပီးေဆာင္ရြက္ ေနပါတယ္။

ေဒါက္တာၾကည္လြင္ဦး (ဒုတိယ ၫႊန္ၾကားေရးမွဴး-လုပ္ငန္းခြင္ႏွင့္ ပတ္ဝန္းက်င္က်န္းမာေရးဦးစီးဌာန)

ဒီအလုပ္႐ံုေဆြးေႏြးပြဲမွာ အဓိက အေၾကာင္းအရာက ႏွစ္ခုပါမယ္။ တစ္ခုက မိုဘိုင္းလ္ဖုန္း၊ ေနာက္တစ္ခု က မုိဘိုင္းလ္ဖုန္းနဲ႔ပတ္သက္ေနတဲ့ ေရဒီယိုအေျခစိုက္စခန္းနဲ႔ပတ္သက္တယ္။ မုိဘုိင္းလ္ဖုန္းသံုးတဲ့အခါမွာ ထုတ္လႊတ္တဲ့ ေရဒီယိုလိႈင္းႏႈန္း ျပင္းအားေပၚမူတည္ၿပီး ထိခိုက္တယ္ လို႔ဆုိတယ္။ လိႈင္းႏႈန္းအတက္အက် ႏွစ္မ်ဳိးရွိတယ္။ မိုဘုိင္းလ္ဖုန္းသံုးတာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး က်န္းမာေရးအပိုင္းက ကမၻာမွာၾကာေနၿပီ။ သိပၸံပညာ ရွင္ေတြ စဥ္ဆက္မျပတ္ ေလ့လာမႈေတြလုပ္ေန တယ္။ ေလ့လာမႈအရ ကမၻာ့က်န္းမာ ေရးအဖြဲ႕က ထုတ္ျပန္တယ္။ မုိဘုိင္းလ္ ဖုန္းနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ထုတ္ျပန္တယ္။ ေရဒီယိုအေျခစိုက္စခန္းကထုတ္လႊင့္ တဲ့ ေရဒီယုိလိႈင္းႏႈန္းအတြက္ တစ္ခုထုတ္ျပန္တယ္။ မုိဘုိင္းလ္ဖုန္းေရာ ေရဒီယိုအေျခစိုက္စခန္းပါ ျမင့္မား တဲ့လိႈင္းႏႈန္းေတြကို ထုတ္လႊင့္တယ္။ 

ဒါေတြနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး က်န္းမာ ေရးဘယ္ေလာက္ထိခုိက္သလဲဆိုတာ ကို ကမၻာ့က်န္းမာေရးအဖြဲ႕က ကင္ဆာျဖစ္ႏုိင္ေျခရွိသလား၊ အျခား က်န္းမာေရးျပႆနာေတြ ဘာေတြ ရွိႏုိင္သလဲ။ က်န္းမာေရးနဲ႔ ဆက္ႏႊယ္ ၿပီး အျခားဘာေတြကိုထိခိုက္မႈရွိႏုိင္မလဲဆိုတဲ့ ျဖစ္ႏုိင္ေျခအေၾကာင္း အရာသံုးခုကို ဆြဲထုတ္တယ္။ ျမင့္မား တဲ့ေရဒီယိုလိႈင္းႏႈန္းေတြရဲ႕သေဘာ အရ နံရံေတြ၊ အရာဝတၴဳေတြ၊ လူေတြ ရဲ႕ ခႏၶာကိုယ္ေတြကို ေဖာက္ထြင္းသြား တယ္။ ခႏၶာကိုယ္ထဲမွာ ဘာေတြ ျဖစ္လာသလဲ။ ဘာေတြ ထိခုိက္မႈရွိ သလဲ။ ဒါေတြကို သိပၸံပညာရွင္ေတြ အမ်ားႀကီးေလ့လာၾကတယ္။ အဲဒီအခါ ခႏၶာကိုယ္အတြင္း အပူခ်ိန္တက္ တာေတြရွိၿပီး တျခား ထိခုိက္မႈမ်ဳိးမရွိတာ ေတြ႕ရတယ္။ မုိဘိုင္းလ္ဖုန္းေၾကာင့္ ကင္ဆာျဖစ္ႏုိင္ေျခရွိ-မရွိ ကိုေတာ့ ဆက္ေလ့လာေန တယ္။
''၂ဝ၁၆ ခုႏွစ္မွာ ကမၻာ့က်န္းမာ ေရးအဖြဲ႕က ေၾကညာႏုိင္မယ္လို႔ သိရတယ္။ တခ်ဳိ႕ေဆး႐ံုေတြမွာ မုိဘုိင္းလ္ ဖုန္းေတြကို ပိတ္ခုိင္းထား တယ္။ မုိဘုိင္းလ္ဖုန္းေၾကာင့္ တခ်ဳိ႕ ေဆး႐ံုသံုးစက္ပစၥည္းေတြက ေရဒီယို လိႈင္းေတြနဲ႔ ထိေတြ႕ၿပီး လူနာေတြေပၚမွာ ထိခုိက္မႈရွိသြားႏုိင္တယ္။ မုိဘိုင္းလ္ဖုန္းနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ထုတ္ လုပ္တဲ့ကုမၸဏီ ေတြက လူေတြကို ထိခိုက္မႈနည္းေစတဲ့ ဟန္းဆက္ေတြ ကို တိုးျမႇင့္ထုတ္လုပ္သင့္တယ္။ မုိဘိုင္းလ္ဖုန္းကို မ်ားမ်ားသံုးရင္ မ်က္စိနဲ႔နားေတြမွာ ျပႆနာေတြရွိ ႏုိင္ပါတယ္''ဟု ရွင္းျပသည္။

အလုပ္႐ံု ေဆြးေႏြးပြဲသို႔ ဆက္ သြယ္ေရး၊ သတင္းအခ်က္အလက္ႏွင့္ နည္းပညာဝန္ႀကီးဌာန၊ က်န္းမာေရး ဝန္ႀကီးဌာန၊ သိပၸံႏွင့္နည္းပညာ ဝန္ႀကီးဌာနႏွင့္ ႏုိင္ငံတကာမွ ဆက္သြယ္ေရးႏွင့္ နည္းပညာႏွင့္ပတ္ သက္သည့္ ပညာရွင္မ်ား၊ ဖိတ္ၾကား ထားသူမ်ားက ဆက္သြယ္ေရးေရဒီယို လိႈင္း နည္းပညာမ်ားအေၾကာင္းကို တက္ေရာက္ေဆြးေႏြးၾကသည္။

သတင္း-ရီရီျမင့္၊ ဥမၼာသန္႔

ဓာတ္ပုံ-ေဇာ္မင္းလတ္