ကမၻာတြင္ ႏွစ္စဥ္ တီဘီလူနာ(၉)သန္းခန္႔ျဖစ္ပြားၿပီး ( ၁ ဒသမ ၅ ) သန္းခန္႔ ေသဆုံးလ်က္ရွိ

ေနျပည္ေတာ္ မတ္ ၂၄

တီဘီေရာဂါပိုးကို ခရစ္ႏွစ္(၁၈၈၂)ခုႏွစ္ မတ္ (၂၄)ရက္တြင္ ဂ်ာမန္သိပၸံ ပညာရွင္ ေရာဘတ္ေကာ့ (ခ္်) (Dr. Robert Koch) က ပထမဆုံး စတင္ ေတြ႕ရွိခဲ့ၿပီး ၄င္းကို ဂုဏ္ျပဳေသာ အားျဖင့္ မတ္ (၂၄) ရက္ေန႔ကို ကမၻာ့ တီဘီေရာဂါ တိုက္ဖ်က္ ေရးေန႔ အျဖစ္ သတ္မွတ္ခဲ့ကာ (၁၉၉၆) ခုႏွစ္မွ စတင္၍ ျမန္မာႏိုင္ငံ အပါအဝင္ တစ္ကမၻာ လုံးတြင္ က်င္းပလာခဲ့ၿပီး (၂၀၁၅)ခုႏွစ္ ကမၻာ့တီဘီေရာဂါ တိုက္ဖ်က္ေရးေန႔ အခမ္းအနားကို ယေန႔နံနက္(၁၀)နာရီတြင္ ေနျပည္ေတာ္ရွိ က်န္းမာေရး ဝန္ႀကီးဌာန၌ က်င္းပရာ ျပည္ေထာင္စုဝန္ႀကီး ေဒါက္တာ သန္းေအာင္ တက္ေရာက္ အမွာစကား ေျပာၾကားရာတြင္ တီဘီေရာဂါသည္ ကမၻာေပၚတြင္ ျပည္သူ႕က်န္းမာေရးျပႆနာအျဖစ္ တည္ရွိေနဆဲျဖစ္ၿပီး ကမၻာ့လူဦးေရ၏ သုံးပုံတစ္ပုံမွာ တီဘီပိုး ကူးစက္ခံထားရပါေၾကာင္း၊

ႏွစ္စဥ္ တီဘီလူနာ(၉)သန္းခန္႔ျဖစ္ပြားၿပီး (၁ ဒသမ ၅)သန္းခန္႔ ေသဆုံးလၽွက္ ရွိပါေၾကာင္း၊ ကမၻာ့တီဘီ ေရာဂါျဖစ္ပြားမႈ၏ (၈၀%)ႏွင့္ တီဘီေရာဂါေၾကာင့္ ေသဆုံးသူမ်ား၏ (၈၃%)မွာ ဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံမ်ား မွ ျဖစ္ပါေၾကာင္း၊ ျမန္မာႏိုင္ငံ သည္လည္း ေဆးယဥ္ပါး တီဘီေရာဂါအျဖစ္အမ်ားဆုံး (၂၇)ႏိုင္ငံတြင္ ပါဝင္လၽွက္ ရွိပါေၾကာင္း၊

ကုလသမဂၢေထာင္စုႏွစ္ရည္မွန္းခ်က္မ်ား ျပည့္မီရန္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အမ်ိဳးသား က်န္းမာေရး (၅)ႏွစ္စီမံကိန္း (၂၀၁၁-၂၀၁၅)ေရးဆြဲရာတြင္ တီဘီေရာဂါကို ဦးစားေပး တိုက္ဖ်က္ရမည့္ ေရာဂါအျဖစ္ သတ္မွတ္ခဲ့ပါေၾကာင္း၊ ရန္ပုံေငြမ်ားႏွစ္စဥ္ တိုးျမႇင့္ခြဲေဝ ခ်ထားၿပီး လူနာအေျချပဳ တီဘီေရာဂါတိုက္ဖ်က္ ေရးလုပ္ငန္းမ်ားကို အမ်ိဳးသားေရး အသြင္ျဖင့္ ေဆာင္႐ြက္ လၽွက္ရွိပါေၾကာင္း၊ တီဘီေရာဂါတိုက္ဖ်က္ေရးနည္းဗ်ဴဟာျဖစ္သည့္ DOTS Strategy ကို (၂၀၀၃)ခုႏွစ္မွ စတင္၍ ၿမိဳ႕နယ္(၃၂၅)ၿမိဳ႕နယ္ကို လႊမ္းၿခဳံေဆာင္႐ြက္ ေပးခဲ့ၿပီး(၂၀၁၁)ခုႏွစ္တြင္ထပ္မံတိုးခ်ဲ႕ေသာ ေနျပည္ေတာ္၊ သီရိ(၅)ၿမိဳ႕နယ္ အပါအဝင္ စုစုေပါင္းၿမိဳ႕နယ္ (၃၃၀)ကို လႊမ္းၿခဳံေဆာင္႐ြက္ လၽွက္ရွိပါေၾကာင္း၊

တီဘီေရာဂါရွာေဖြျခင္းကို ဌာနမွ ေစာင့္၍ လူနာရွာေဖြျခင္း (Passive Case Finding) အျပင္ Active Case Findingျဖစ္ေသာ "လူနာဗဟိုျပဳ တီဘီေရာဂါရွာေဖြ ကုသျခင္းလုပ္ငန္း" မ်ားကိုလည္း ေဆာင္႐ြက္လၽွက္ ရွိပါေၾကာင္း၊

တီဘီေရာဂါတိုက္ဖ်က္ေရး ဝန္ထမ္းမ်ားႏွင့္ အေျခခံက်န္းမာေရးဝန္ထမ္းမ်ားသည္ ေစတနာ႔ ဝန္ထမ္း က်န္းမာေရး လုပ္သားမ်ား၊ ျပည္တြင္း/ျပည္ပ အစိုးရမဟုတ္ေသာ လူမႈေရးအဖြဲ႕အစည္းမ်ား၊ ကမၻာ့က်န္းမာ ေရးအဖြဲ႕၊ ႏိုင္ငံအခ်င္း ခ်င္း ပူးေပါင္းေဆာင္႐ြက္ေရး ေအဂ်င္စီမ်ားႏွင့္ ပူးေပါင္းကာ နယ္စပ္ေဒသမ်ားအပါအဝင္ ေက်းလက္ေဒသ ေအာက္ေျခ အထိ လႊမ္းၿခဳံေဆာင္႐ြက္ကာ တီဘီေရာဂါကို စုေပါင္းရွာေဖြေဖာ္ထုတ္ၿပီး ကုသေပးျခင္း အားျဖင့္ ျပည္သူလူထုတစ္ရပ္လုံး တီဘီေရာဂါကင္းေဝးႏိုင္မည္ ျဖစ္ပါေၾကာင္း ေျပာၾကား သည္။

ယင္းေနာက္ ကမၻာ့က်န္းမာေရးအဖြဲ႕ အေရွ႕ေတာင္အာရွေဒသဆိုင္ရာ ၫႊန္ၾကားေရးမႉး ၏ သဝဏ္လႊာကို ကမၻာ့က်န္းမာေရး အဖြဲ႕ဌာေနကိုယ္စားလွယ္ Dr. Jorge M.Luna က ဖတ္ၾကားခဲ့ၿပီး ျပည္ေထာင္စုဝန္ႀကီးႏွင့္ ဧည့္သည္ေတာ္မ်ားသည္ ကမၻာ့တီဘီေရာဂါ တိုက္ဖ်က္ေရးေန႔ အထိမ္းအမွတ္ ျပခန္းငယ္ကို ၾကည့္႐ႈအားေပးခဲ့သည္။

(၂၀၁၅)ခုႏွစ္ ကမၻာ့တီဘီေရာဂါ တိုက္ဖ်က္ေရးေန႔ အထိမ္းအမွတ္ေဆာင္ပုဒ္မွာ "တီဘီေရာဂါ ကင္းေဝးဖို႔၊ စုေပါင္းရွာေဖြကုသစို႔" (Reach, Treat, Cure Everyone) ျဖစ္ၿပီး ေဆးကုသမႈကို လက္လွမ္းမမီေသးေသာ လူနာမ်ားအား ရွာေဖြေဖာ္ထုတ္ကုသရန္ သတိေပးလႈံေဆာ္ျခင္းျဖစ္သည္။ ကမၻာ့တီဘီေရာဂါတိုက္ဖ်က္ေရးေန႔ အထိမ္း အမွတ္ ရက္သတၱပတ္လႈပ္ရွားမႈမ်ားကို တိုင္းေဒသႀကီး၊ ျပည္နယ္၊ ခ႐ိုင္၊ ၿမိဳ႕နယ္မ်ားတြင္ ယေန႔မွစတင္ ေဆာင္႐ြက္သြားမည္ျဖစ္ၿပီး အ‌ြေခခံက်န္းမာေရး ဝန္ထမ္းမ်ား၊ လူမႈေရး အဖြဲ႕အစည္းမ်ား ပူးေပါင္းကာ က်န္းမာေရးအသိပညာေပးျခင္း၊ က်န္းမာေရး ေစာင့္ေရွာက္မႈႏွင့္ လက္လွမ္းမမီသူ မ်ားအား ျပည္သူ လူထုအေျချပဳ ေရာဂါရွာေဖြကုသျခင္းမ်ား ျပဳလုပ္ျခင္း၊ လူနာႏွင့္အတူေန မိသားစုမ်ားအား က်န္းမာေရးစစ္ေဆးေပးျခင္း တို႔ကို ျပဳလုပ္ သြားမည္ ျဖစ္ေၾကာင္း သတင္းရရွိသည္။