ခုတင္ (၁၅၀၀) ဆံ့ ရန္ကုန္ျပည္သူ႔ေဆးရံုႀကီးသည္ သက္တမ္းအရွည္ဆံုးႏွင့္ အစဥ္အလာအႀကီးမားဆံုးျဖစ္

ရန္ကုန္ မတ္ ၂၃

ျပည္ေထာင္စုသမၼတ ျမန္မာႏိုင္ငံေတာ္ ဒုတိယသမၼတေဒါက္တာ စိုင္းေမာက္ခမ္းသည္ ယေန႔နံနက္ပိုင္းတြင္ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ရွိ ရန္ကုန္ျပည္သူ႕ေဆး႐ုံႀကီးႏွင့္ ေျမာက္ဥကၠလာပ ျပည္သူ႕ေဆး႐ုံႀကီး၊ မြန္းလြဲပိုင္းတြင္ စိတ္ က်န္းမာေရး ေဆး႐ုံတို႔၌ ျပည္သူမ်ားအား က်န္းမာေရးဝန္ေဆာင္မႈ လုပ္ငန္းမ်ား ေဆာင္႐ြက္ေပးေနမႈတို႔ကို လွည့္လည္ ၾကည့္႐ႈစစ္ေဆးခဲ့သည္။

ေရွးဦးစြာ ဒုတိယသမၼတ ေဒါက္တာစိုင္းေမာက္ခမ္းသည္ တိုင္းေဒသႀကီးဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ ဦးျမင့္ေဆြ၊ က်န္းမာေရး ဝန္ႀကီးဌာန ဒုတိယဝန္ႀကီး ေဒါက္တာေဒၚသိန္းသိန္းေဌး၊ တိုင္းေဒသႀကီးဝန္ႀကီးမ်ား၊ ဌာနဆိုင္ရာ အႀကီးအကဲ မ်ားႏွင့္အတူနံနက္ ၈ နာရီတြင္ လသာၿမိဳ႕နယ္ရွိ ရန္ကုန္ျပည္သူ႕ေဆး႐ုံႀကီးသို႔ ေရာက္ရွိၿပီးေဆးကုသေဆာင္ (၂)၊ ေဆးကုသေဆာင္(၁)၊ ထိခိုက္ဒဏ္ရာ ခြဲစိတ္ကုသေဆာင္ႏွင့္ အေရးေပၚႏွင့္ျပင္ပလူနာ အထူးကုသ ေဆာင္တို႔၌ ေဆးဝါးကုသမႈ ခံယူေနၾကသည့္ ေဝဒနာရွင္ျပည္သူမ်ားအား ရင္းရင္းႏွီးႏွီး ႏႈတ္ဆက္အားေပး စကားေျပာၾကားသည္။

ဆက္လက္၍ ေခတ္မီခြဲစိတ္ခန္းႏွင့္ ေခတ္မီက်န္းမာေရးဝန္ေဆာင္မႈ စက္ကိရိယာမ်ား၊ အထူးၾကပ္မတ္ ကုသ ေဆာင္မ်ားပါဝင္မည့္ ငါးထပ္တိုးခ်ဲ႕ေဆာင္ ေဆာက္လုပ္ရန္ ေဆာင္႐ြက္ေနမႈ၊ ဓာတ္မွန္႐ိုက္ခန္း၊ အထူးဓာတ္ခြဲ စမ္းသပ္ခန္း၊ ခြဲစိတ္ေရာဂါလူနာအေရးေပၚခန္း၊ ႏွလုံးလူနာေဆာင္၊ အေထြေထြ ခြဲစိတ္ကုသေဆာင္ႏွင့္ TRAINING CENTRE၊ ေဆးစတိုခန္း၊ ကင္ဆာေရာဂါ ကုသေဆာင္ရွိ ဓာတ္ေရာင္ျခည္ ကုသေရးဌာနႏွင့္ အဏုျမဴေရာင္ျခည္ျဖင့္ ေရာဂါရွာေဖြကုသေရးဌာနတို႔ကို လွည့္လည္ၾကည့္႐ႈစစ္ေဆးသည္။

ထို႔ေနာက္ ဒုတိယသမၼတေဒါက္တာစိုင္းေမာက္ခမ္းသည္ TRAINING CENTRE၊ ခန္းမ၌ ေဆး႐ုံအုပ္ႀကီး၊ ဆရာႀကီး၊ ဆရာမႀကီးမ်ားႏွင့္ ဝန္ထမ္းမ်ားအား ေတြ႕ဆုံသည္။ ေရွးဦးစြာ ေဆး႐ုံအုပ္ႀကီး ေဒါက္တာလွျမင့္က က်န္းမာေရးဆိုင္ရာ အခ်က္အလက္မ်ားႏွင့္ လုပ္ငန္းေဆာင္႐ြက္ေနမႈတို႔ကို ရွင္းလင္းတင္ျပၿပီး ဒုတိယဝန္ႀကီး ေဒါက္တာေဒၚသိန္းသိန္းေဌးက ျဖည့္စြက္ရွင္းလင္းတင္ျပသည္။

ယင္းေနာက္ ဒုတိယသမၼတေဒါက္တာစိုင္းေမာက္ခမ္းက သိရွိလိုသည္မ်ားႏွင့္ လိုအပ္ခ်က္မ်ားကိုေမးျမန္းၿပီး အမွာစကား ေျပာၾကားရာတြင္ “ဤေဆး႐ုံႀကီး၏ တိုးတက္မႈ၊ ဆုတ္ယုတ္မႈမ်ားကို ျပန္ၾကည့္ရေအာင္ႏွင့္ဝန္ထမ္း မ်ားကိုႏႈတ္ဆက္အားေပးရေအာင္ ယခုတစ္ေခါက္ ထပ္မံလာေရာက္ျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း၊ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ သက္တမ္းအရွည္ဆုံး၊ အစဥ္အလာ အႀကီးမားဆုံး ေဆး႐ုံႀကီးကို ျပပါဆိုလၽွင္ ခုတင္ ၁၅၀၀ ဆံ့ ဤေဆး႐ုံႀကီး ကို ျပရမည္ျဖစ္ပါေၾကာင္း၊ အေဆာက္အအုံအေနျဖင့္ သက္တမ္းႏွစ္ ၁၀၀ ေက်ာ္ၿပီျဖစ္သည့္အတြက္ လူႏွင့္ ႏႈိင္းယွဥ္ရမည္ဆိုလၽွင္၊ တုတ္ေကာက္ကိုင္ လမ္းေလၽွာက္ရမည့္ အဆင့္မကေတာ့ဘဲ Wheel Chair ျဖင့္ သြားရမည့္အဆင့္ကို ေရာက္ေနၿပီျဖစ္ပါေၾကာင္း၊ National Heritage အေနျဖင့္ Museum ထဲျပရမည့္ သက္တမ္းေရာက္သည့္ အေဆာက္အအုံျဖစ္ေသာ္လည္း အမ်ိဳးသားအဆင့္ သမိုင္းဝင္သည့္ ေဆး႐ုံႀကီး ျဖစ္သည္ႏွင့္အညီ လူမႈေရးအဖြဲ႕အစည္း၊ ႏိုင္ငံေရးအဖြဲ႕အစည္း၊ ႏိုင္ငံတကာအဖြဲ႕အစည္းကပါ စိတ္ဝင္စားသည့္ အတြက္ လုပ္ငန္းမ်ားဆက္လုပ္ႏိုင္ေအာင္ ဘယ္လိုဘယ္နည္း ဘယ္ပုံျဖင့္ ျပဳျပင္ထိန္းသိမ္းသြားၾကမည္ ဆိုသည္ကို လူပုဂၢိဳလ္အေတာ္မ်ားမ်ား၏ ႏႈတ္ဖ်ားတြင္ ေရပန္းစားသည့္ ေဆး႐ုံႀကီးပင္ျဖစ္ပါေၾကာင္း။

အသက္ႀကီးေသာ္လည္း လုပ္ငန္းကိုေဆာင္႐ြက္ ေနရသည့္အျပင္ဆရာဝန္၊ ဆရာမ၊ ေဆးေက်ာင္းသား ေက်ာင္းသူ၊ လူနာ၊ လူနာေစာင့္မ်ား ႏွင့္ မိုးဒဏ္ေလဒဏ္ကို ႀကံ႕ႀကံ႕ခံရင္း အမ်ားအတြက္ အက်ိဳးျပဳေနဆဲပင္ ျဖစ္ပါေၾကာင္း၊ ယင္းသို႔အစဥ္အလာႀကီးမားသည့္ ေဆး႐ုံႀကီးတြင္ ေန႔မအား ညမနားတာဝန္ထမ္းေဆာင္ ေနၾကေသာ ဆရာႀကီး၊ ဆရာမႀကီး၊ ဝန္ထမ္းမ်ားအတြက္ ဂုဏ္ယူဝမ္းေျမာက္ပါေၾကာင္းကို ႏိုင္ငံ့ကိုယ္စား ေျပာၾကားလိုပါေၾကာင္း၊ က်န္းမာေရးက႑မွာ သာမန္အားျဖင့္ ၾကည့္မည္ဆိုလၽွင္ Promotive, Preventive, Curative ႏွင့္ Rehabilitative ေလးခုရွိသည့္အထဲတြင္ ေဆး႐ုံႀကီး၏ လုပ္ငန္းတာဝန္အေနျဖင့္ ကုသေရး တစ္ခုထဲသက္ဆိုင္သည္ဟု ထင္ရေသာ္လည္း တကယ္ေတာ့ ေလးခုစလုံးႏွင့္ သက္ဆိုင္ပါေၾကာင္း၊ ကုသေရးကို တာဝန္ယူရသည္ဆိုေသာ္လည္း ကာကြယ္ေရးတို႔ကိုပါ ကူညီေပးၾကရန္လည္း လိုမည္ ျဖစ္ပါေၾကာင္း၊ ယင္းသို႔ဝိုင္းကူၿပီး လုပ္ေပးမွ ေဆး႐ုံေပၚကို ေရာက္ရွိလာသည့္ ဝန္ထုပ္ဝန္ပိုးမ်ား ေလ်ာ့သြား ႏိုင္မည္ျဖစ္ပါေၾကာင္း၊ ရန္ကုန္တြင္ရွိသည့္ ေဆး႐ုံႀကီးငါး႐ုံကို လွည့္လည္ၾကည့္႐ႈခဲ့ရာတြင္ မ်ားေသာအားျဖင့္ ဝန္ထမ္း၊ ဝန္ထမ္းအိမ္ရာ လိုအပ္ခ်က္၊ ခြဲခန္းမ်ားမလုံေလာက္ျခင္း၊ အေဆာက္အအုံ မလုံေလာက္ျခင္းမ်ားကို ေတြ႕ရပါေၾကာင္း၊ ယခုေဆး႐ုံႀကီးအေနျဖင့္လည္း အလားတူအခက္အခဲမ်ား ရွိလိမ့္မည္ျဖစ္ပါေၾကာင္း၊ ယခု တင္ျပသည့္အခက္အခဲမ်ားကို လိုအပ္သလိုၫွိႏႈိင္းၿပီး ေဆာင္႐ြက္ေပးသြားမည္ျဖစ္ပါေၾကာင္း” ျဖင့္ ေျပာၾကားသည္။

ထို႔ေနာက္ ဒုတိယသမၼတသည္ တာဝန္ရွိသူမ်ားက တင္ျပၾကသည့္ လိုအပ္ခ်က္မ်ားႏွင့္ အေထြေထြ အႀကံျပဳ ေဆြးေႏြးတင္ျပခ်က္မ်ားကို ေပါင္းစပ္ျဖည့္ဆည္း ေဆာင္႐ြက္ေပးသည္။ ရန္ကုန္ျပည္သူ႕ေဆး႐ုံႀကီးကို ၁၈၇၂ ခုႏွစ္တြင္ ယခုဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းလမ္းႏွင့္ ေ႐ႊတိဂုံဘုရားလမ္းေထာင့္ရွိ သြားဘက္ဆိုင္ရာ ေဆးတကၠသိုလ္ႏွင့္ မ်က္ႏွာခ်င္းဆိုင္ေျမကြက္တြင္ ကၽြန္းသားျဖင့္ အေဆာက္အအုံေဆာက္လုပ္ၿပီး ၁၈၇၃ ခုႏွစ္တြင္ ရန္ကုန္ အေထြေထြ ေရာဂါကုေဆး႐ုံႀကီးကို စတင္ဖြင့္လွစ္ခဲ့သည္။

၁၉၀၅ ခုႏွစ္ ေမ ၆ ရက္တြင္ ပင္မအေဆာင္ကို လက္ရွိေနရာတြင္ အုတ္ျမစ္ခ်တည္ေဆာက္ခဲ့ရာ ၁၉၁၁ ခုႏွစ္တြင္ လုံး၀ၿပီးစီးခဲ့သည္။ ေျမညီထပ္အပါအဝင္ ေလးထပ္အေဆာက္အအုံျဖစ္ၿပီး ခုတင္ ၃၄၂ လုံးဆံ့ ေဆး႐ုံႀကီးအျဖစ္ ႐ူပီးေငြ သိန္း ၄၀ ေက်ာ္ က်ခံတည္ေဆာက္ခဲ့ေၾကာင္း မွတ္တမ္းမ်ားအရ သိရွိရသည္။ ဒုတိယ ကမၻာစစ္ႀကီးအၿပီးတြင္ ၅၄၆ ခုတင္ဆံ့ အျဖစ္လည္းေကာင္း၊ ၁၉၆၂ ခုႏွစ္တြင္ ခုတင္ ၁၅၀၀ ဆံ့ေဆး႐ုံအျဖစ္ အထူးေဆးကုသေဆာင္မ်ားကိုလည္းေကာင္း ေဆာက္လုပ္ကာတိုးခ်ဲ႕ ဖြင့္လွစ္ခဲ့သည္။

ထို႔ေနာက္ ေျမာက္ဥကၠလာပၿမိဳ႕နယ္ရွိ ေျမာက္ဥကၠလာပ အေထြေထြေရာဂါကုႏွင့္ သင္ၾကားေရးေဆး႐ုံသို႔ ေရာက္ရွိၾကၿပီး ေမြးကင္းစကုသေဆာင္၊ ခြဲစိတ္ကုသေဆာင္၊ အေထြေထြလူနာေဆာင္၊ ေဆးတကၠသိုလ္(၂) ေမ့ေဆးပညာဌာနႏွင့္ ပင္မခြဲစိတ္ခန္း၊ သားဖြားေဆာင္အပါအဝင္ ေဆး႐ုံအတြင္း လွည့္လည္ၾကည့္႐ႈစစ္ေဆးၿပီး ေဆးဝါးကုသမႈခံယူေနသည့္ ေဝဒနာရွင္လူနာမ်ားအား ႏႈတ္ဆက္အားေပးစကား ေျပာၾကားကာ သင္ၾကားေရး ခန္းမ၌ ေဆး႐ုံအုပ္ႀကီး၊ ဆရာႀကီး၊ ဆရာမႀကီးမ်ားႏွင့္ ဝန္ထမ္းမ်ားအားေတြ႕ဆုံသည္။

ေရွးဦးစြာ ေဆး႐ုံအုပ္ႀကီး ေဒါက္တာျမေသာင္းက ေဆး႐ုံႀကီးႏွင့္ သက္ဆိုင္သည့္ အခ်က္အလက္မ်ားႏွင့္ လုပ္ငန္းေဆာင္႐ြက္ ေနမႈတို႔ကို ရွင္းလင္းတင္ျပသည္။ ဆက္လက္၍ ဒုတိယဝန္ႀကီးေဒါက္တာ ေဒၚသိန္းသိန္းေဌးက ေဆး႐ုံတိုးခ်ဲ႕ေရးႏွင့္စပ္လ်ဥ္း၍ ျဖည့္စြက္ရွင္းလင္းတင္ျပသည္။

ထို႔ေနာက္ ဒုတိယသမၼတက “ယခုေဆး႐ုံအပါအဝင္ ေဆး႐ုံခုနစ္႐ုံသို႔မိမိတို႔ သြားေရာက္ၾကည့္႐ႈခဲ့ၿပီး ျဖစ္ပါေၾကာင္း၊ ေဆး႐ုံအတြက္လိုအပ္သည့္ အေဆာက္အအုံႏွင့္ ေဆးဘက္ဆိုင္ရာ ဝန္ထမ္းအင္အားမ်ား ကိုလည္း တတ္ႏိုင္သမၽွ ျဖည့္ဆည္းေဆာင္႐ြက္ ေပးသြားမည္ျဖစ္ပါေၾကာင္း၊ လိုအပ္ခ်က္မ်ားကိုလည္း ျပန္လည္ သုံးသပ္ၿပီး ေဆာင္႐ြက္ေပးသြားမည္ ျဖစ္ပါေၾကာင္း၊ ေဆး႐ုံအတြင္း သန္႔ရွင္းသပ္ရပ္ေရးအတြက္ အစဥ္တစိုက္ ေဆာင္႐ြက္ရန္ လိုအပ္ပါေၾကာင္း” ျဖင့္ေျပာၾကားသည္။

ယင္းေနာက္ ဒုတိယသမၼတသည္ တာဝန္ရွိသူမ်ား၏ တင္ျပခ်က္မ်ားအေပၚ ေပါင္းစပ္ၫွိႏႈိင္းျဖည့္ဆည္း ေဆာင္႐ြက္ေပးသည္။ ဆက္လက္၍ ဒဂုံၿမိဳ႕သစ္(အေရွ႕ပိုင္း)ၿမိဳ႕နယ္ရွိ စိတ္က်န္းမာေရး ေဆး႐ုံႀကီးရန္ကုန္သို႔ ေရာက္ရွိၾကၿပီး ေဆး႐ုံအတြင္း လွည့္လည္ၾကည့္႐ႈစစ္ေဆးကာ ေဆး႐ုံႀကီးအပန္းေျဖခန္းမ၌ ေဆး႐ုံအုပ္ႀကီး၊ ဆရာႀကီး၊ ဆရာမႀကီးမ်ားႏွင့္ ဝန္ထမ္းမ်ားအား ေတြ႕ဆုံသည္။

ေရွးဦးစြာ ေဆး႐ုံအုပ္ႀကီး ေဒါက္တာသန္းထြန္းက စိတ္က်န္းမာေရး ေဆး႐ုံႀကီးႏွင့္ သက္ဆိုင္သည့္ အခ်က္ အလက္မ်ားႏွင့္ လုပ္ငန္းေဆာင္႐ြက္ ေနမႈတို႔ကို ရွင္းလင္းတင္ျပရာ ဒုတိယဝန္ႀကီးေဒါက္တာ ေဒၚသိန္းသိန္းေဌး က ျဖည့္စြက္ရွင္းလင္းတင္ျပသည္။

ယင္းေနာက္ ဒုတိယသမၼတေဒါက္တာစိုင္းေမာက္ခမ္းက“ယေန႔စိတ္က်န္းမာေရးေဆး႐ုံသို႔ လာေရာက္ျခင္းမွာ ေဆး႐ုံ၏လိုအပ္ခ်က္ႏွင့္ ဝန္ထမ္းမ်ားကို ႏႈတ္ဆက္အားေပးရန္ျဖစ္ပါေၾကာင္း၊ ယခုတင္ျပၾကသည့္ လိုအပ္ခ်က္ မ်ားကို တိုင္းေဒသႀကီးအပိုင္း၊ ဝန္ႀကီးဌာနအပိုင္း၊ သက္ဆိုင္ရာအပိုင္းအလိုက္ ေဆာင္႐ြက္ေပးရန္လိုပါေၾကာင္း၊ ႏိုင္ငံေတာ္အပိုင္းႏွင့္ သက္ဆိုင္သည္မ်ားကိုလည္း ျပန္လည္သုံးသပ္ ျဖည့္ဆည္းေဆာင္႐ြက္ ေပးသြားမည္ ျဖစ္ပါေၾကာင္း၊ ဝန္ထမ္းမ်ားအေနျဖင့္ လိုအပ္ခ်က္မ်ားရွိပါကလည္း တင္ျပၾကေစလိုပါေၾကာင္း” ျဖင့္ ေျပာၾကား သည္။

ယင္းေနာက္ ဒုတိယသမၼတသည္ တာဝန္ရွိသူမ်ား၏ တင္ျပခ်က္မ်ားအေပၚ လိုအပ္သည္မ်ားကို ေပါင္းစပ္လ ၫွိႏႈိင္း ျဖည့္ဆည္းေဆာင္႐ြက္ေပးသည္။ လက္ရွိစိတ္က်န္းမာေရးေဆး႐ုံႀကီးကို ၂၀၀၂ ခုႏွစ္ မတ္ ၁ ရက္ေန႔မွ စ၍ ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီး ဒဂုံၿမိဳ႕သစ္(အေရွ႕ပိုင္း)ၿမိဳ႕နယ္သို႔ ေျပာင္းေ႐ႊ႕ဖြင့္လွစ္ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။