ကိုယ္စိတ္က်န္းမာ လူငယ္ဘဝ၊ အနာဂတ္ေတာက္ပႏုိင္င့ံအလွ” ေခါင္းစဥ္ျဖင့္ က်န္းမာေရး အဆင့္ျမႇင့္ ေက်ာင္းလုပ္ငန္းမ်ား အရွိန္အဟုန္ျမႇင့္တင္ေရး အမ်ိဳးသားအဆင့္ ႏွီးေႏွာဖလွယ္ပြဲ က်င္းပ

ေနျပည္ေတာ္ ဇြန္ ၁၂

“ကိုယ္စိတ္က်န္းမာ လူငယ္ဘဝ၊ အနာဂတ္ေတာက္ပႏုိင္င့ံအလွ” ေခါင္းစဥ္ျဖင့္ က်န္းမာေရး အဆင့္ျမႇင့္ ေက်ာင္းလုပ္ငန္းမ်ား အရွိန္အဟုန္ျမႇင့္တင္ေရး အမ်ိဳးသားအဆင့္ ႏွီးေႏွာဖလွယ္ပြဲကို ယေန႔တြင္ ေနျပည္ေတာ္ရွိ ျမန္မာအျပည္ျပည္ဆုိင္ရာကြန္ဗင္းရွင္း ဗဟိုဌာန-၂ ၌ က်င္းပသည္။

ႏွီးေႏွာဖလွယ္ပြဲတြင္ က်န္းမာေရးႏွင့္ အားကစားဝန္ႀကီးဌာန ျပည္ေထာင္စု ဝန္ႀကီး ေဒါက္တာ ျမင့္ေထြး ႏွင့္ ပညာေရးဝန္ႀကီးဌာန ျပည္ေထာင္စုဝန္ႀကီး ေဒါက္တာ မ်ိဳးသိမ္းႀကီးတို႔က အမွာစကား ေျပာၾကားၾကသည္။

အေထာက္အကူျပဳမည္

ျပည္ေထာင္စုဝန္ႀကီး ေဒါက္တာျမင့္ေထြး က ေက်ာင္းက်န္းမာေရး အဆင့္ျမႇင့္တင္ေရး လုပ္ငန္းမ်ား အရွိန္အဟုန္ျမႇင့္တင္ေရး လုပ္ငန္းစဥ္မ်ားသည္ က်န္းမာေရး က႑လုပ္ငန္းစဥ္ မ်ားအတြက္ လမ္းျပ ေျမပုံႀကီးျဖစ္ေသာ အမ်ိဳးသားက်န္းမာေရး စီမံကိန္း ၂၀၁၇-၂၀၂၁ ႏွင့္ တန္းတူညီစြာပင္ အေရးႀကီးပါ ေၾကာင္း၊ ႏိုင္ငံ့လူဦးေရ၏ ၂၀ ရာခိုင္ႏႈန္းခန္႔ရွိေသာ ႏိုင္ငံ၏ အနာဂတ္ ေက်ာင္းေနအ႐ြယ္လူငယ္မ်ား က်န္းမာမႈအဆင့္ ျမင့္မားျခင္းအားျဖင့္ ႏိုင္ငံေတာ္ႀကီးတစ္ခုလုံး ဘက္စုံဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈအတြက္ လြန္စြာ အေထာက္ အကူျပဳမည္ျဖစ္ပါေၾကာင္း။

ႏိုင္ငံေတာ္၏ အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ မိန္႔ၾကားခဲ့ေသာ မိန္႔ခြန္းတြင္ ပါဝင္သည့္ အခ်က္မ်ားသည္ လုပ္ငန္းမ်ား ခ်မွတ္ေဆာင္႐ြက္ရန္အတြက္ အေျခခံသေဘာတရားႏွင့္ လမ္းၫႊန္မ်ား သဖြယ္ ပင္ျဖစ္ပါေၾကာင္း၊ အဆိုပါအခ်က္မ်ားကို ကိုးကား၍ ယခုႏွီးေႏွာ ေဆြးေႏြးဖလွယ္ပြဲတြင္ ပညာေရး၊ က်န္းမာေရးႏွင့္ အားကစားအပါအဝင္ က႑စုံမွ ပညာရွင္မ်ား၏ ေဆြးေႏြး အႀကံျပဳခ်က္မ်ား ရယူ၍ ႏိုင္ငံ၏ အေျခအေနႏွင့္ ေက်ာင္းက်န္းမာေရးလုပ္ငန္းဆိုင္ရာ ေနာက္ခံအခ်က္အလက္မ်ားႏွင့္ ကိုက္ညီၿပီး လက္ေတြ႕ အေကာင္ အထည္ေဖာ္ေဆာင္႐ြက္ႏိုင္မည့္ မဟာဗ်ဴဟာမ်ားႏွင့္ ေရွ႕လုပ္ငန္းစဥ္မ်ား စနစ္တက် ခ်မွတ္ေဆာင္႐ြက္သြားရမည္ျဖစ္ပါေၾကာင္း။

အဆိုပါ မဟာဗ်ဴဟာႏွင့္ လုပ္ငန္းစဥ္မ်ားကိုလည္း အခ်ိန္ကာလအလိုက္ ေျပာင္းလဲလာေသာ အေျခအေနအေၾကာင္းအရာမ်ားႏွင့္ မြမ္းမံျပင္ဆင္၍ ေဆာင္႐ြက္သြားရမည္ျဖစ္ပါေၾကာင္း၊ ေက်ာင္းက်န္းမာေရးအဆင့္ျမႇင့္တင္ေရး လုပ္ငန္းမ်ား အရွိန္အဟုန္ျမႇင့္တင္ေရး လုပ္ငန္း အေၾကာင္းအရာ (၇) ရပ္ကို လက္ေတြ႕ အေကာင္ အထည္ေဖာ္ေဆာင္႐ြက္ရာတြင္ က်န္းမာေရးႏွင့္အားကစားဝန္ႀကီးဌာန တစ္ခုတည္းမွ ေဆာင္႐ြက္၍ မရဘဲ ပညာေရး ဝန္ႀကီးဌာန၏ ဦးေဆာင္မႈ၊ ႏွီးႏႊယ္ဝန္ႀကီးဌာနမ်ား၊ ျပည္တြင္းႏွင့္ ႏိုင္ငံတကာအစိုးရ မဟုတ္ေသာအဖြဲ႕အစည္းမ်ား၊ လူမႈအဖြဲ႕အစည္းမ်ား အားလုံးပါဝင္ေဆာင္႐ြက္မွသာ ေအာင္ျမင္မႈရရွိႏိုင္မည္ျဖစ္ပါေၾကာင္း။

သုေတသနဆန္းစစ္မႈမ်ားေဆာင္ရြက္

လုပ္ငန္းေဆာင္႐ြက္မႈကို ေစာင့္ၾကည့္ျခင္းႏွင့္ ေလ့လာသုံးသပ္ျခင္းစနစ္ကို တစ္ပါတည္း ထည့္သြင္း၍ checklist မ်ားအသုံးျပဳၿပီး ဗဟို၊ တိုင္းေဒသႀကီး/ျပည္နယ္၊ ခ႐ိုင္ႏွင့္ ၿမိဳ႕နယ္ အဆင့္အလိုက္ ပုံမွန္ဆန္းစစ္သုံးသပ္မႈမ်ား ျပဳလုပ္ကာလိုအပ္ခ်က္ႏွင့္ အားနည္းခ်က္ ရွိသည္မ်ားကို အားျဖည့္မြမ္းမံ ေဆာင္႐ြက္ရမည္ျဖစ္ပါေၾကာင္း၊ ထို႔အျပင္ လုပ္ငန္းေဆာင္႐ြက္မႈမ်ား၏ ေအာင္ျမင္မႈႏွင့္ေရတို၊ ေရရွည္အက်ိဳးသက္ေရာက္မႈမ်ားကို အသုံးခ် သုေတသနဆန္းစစ္မႈမ်ား ျပဳလုပ္ ေဆာင္႐ြက္သြား ရမည္ျဖစ္ပါေၾကာင္း။

အေကာင္အထည္ေဖာ္မႈအေရးႀကီး

“ကိုယ္လက္လႈပ္ရွားေဆးတစ္ပါး”လုပ္ငန္းစဥ္မ်ား ေဆာင္႐ြက္သကဲ့သို႔ တိုင္းေဒသႀကီး/ျပည္နယ္ အသီးသီးတြင္ လူမႈေရးဝန္ႀကီးမ်ား ဦးေဆာင္မႈျဖင့္ ပညာေရး၊ က်န္းမာေရးႏွင့္ အားကစားက႑တို႔မွ တိုင္းေဒသႀကီး၊ ျပည္နယ္၊ ခ႐ိုင္၊ ၿမိဳ႕နယ္ အလိုက္ အႀကီးအကဲမ်ားႏွင့္ တာဝန္ရွိသူမ်ား၏ တက္ႂကြစြာျဖင့္ လုပ္ငန္း လက္ေတြ႕ အေကာင္အထည္ေဖာ္မႈသည္အေရးႀကီးပါေၾကာင္း။

ယခုေဆာင္႐ြက္သည့္ လုပ္ငန္းစဥ္အေၾကာင္းအရာ ၇ ရပ္ႏွင့္ ေက်ာင္း က်န္းမာေရး လုပ္ငန္းစဥ္ ၉ ခ်က္တို႔ ေပါင္းစပ္၍ လုပ္ငန္းေဆာင္႐ြက္မႈမ်ား ေရရွည္ တည္တံ့ေစေရး အတြက္ ဝန္ႀကီးဌာနအသီးသီးရွိ ေက်ာင္းအားလုံးမွ ေက်ာင္းအုပ္ႀကီးမ်ားႏွင့္ ဆရာမ်ား သာမက ေက်ာင္းသားမိဘမ်ား၊ မိဘ-ဆရာအသင္း၊ ေက်ာင္းသား၊ ေက်ာင္းသူမ်ား၊ ေက်ာင္းသား သမဂၢကိုယ္စားလွယ္မ်ားလည္း ပါဝင္ႏိုင္ ေရးေဆာင္႐ြက္ ရမည္ျဖစ္ပါေၾကာင္း။

အေျခခံပညာေက်ာင္းမ်ားအလိုက္ လုပ္ငန္းမ်ားေဆာင္႐ြက္ေအာင္ျမင္မႈႏွင့္ စြမ္းေဆာင္မႈမ်ားကို စံသတ္မွတ္ခ်က္မ်ားႏွင့္အညီ ဆန္းစစ္၍ စြမ္းေဆာင္ရည္ ျမင့္မားသည့္ ေက်ာင္းမ်ားကို အသိအမွတ္ျပဳ ဆုမ်ားခ်ီးျမႇင့္ရမည္ျဖစ္ပါေၾကာင္း၊ ကိုယ္ခႏၶာႏွင့္ စိတ္က်န္းမာေသာ လူငယ္ဘဝမ်ား ပိုင္ဆိုင္ကာ ႏိုင္ငံေတာ္ႀကီးအတြက္ ေတာက္ပေကာင္းမြန္ေသာ အနာဂတ္ရရွိေစေရးအတြက္ မိမိေဒသႏွင့္ ကိုက္ညီေသာ လုပ္ငန္းစဥ္မ်ားကို ခ်မွတ္ကာ အားလုံးဝိုင္းဝန္းေဆာင္႐ြက္သြားၾကရန္ တိုက္တြန္း လိုပါ ေၾကာင္း ေျပာၾကားသည္။

ျပည္ေထာင္စုဝန္ႀကီး ေဒါက္တာ မ်ိဳးသိမ္းႀကီးက ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ေရရွည္တည္တံ့ခိုင္ၿမဲၿပီး ဟန္ခ်က္ ညီေသာ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈစီမံကိန္း (၂၀၁၈-၂၀၃၀)ႏွင့္ အမ်ိဳးသားပညာေရး မဟာဗ်ဴဟာ စီမံကိန္း (၂၀၁၆-၂၀၂၁)တို႔ကို ေအာင္ျမင္စြာေရာက္ရွိရန္အတြက္ ပညာေရးဝန္ႀကီးဌာန အေနျဖင့္ မည္သည့္ ခြဲျခားမႈမၽွမရွိဘဲ၊ တရားမၽွတစြာ မည္သူတစ္ဦး တစ္ေယာက္မၽွ မက်န္ရစ္ေစဘဲ ေက်ာင္းေနအ႐ြယ္ ကေလးအားလုံး အရည္အေသြးရွိ ေသာ ပညာသင္ယူခြင့္ ရရွိေရးႏွင့္ ေက်ာင္းထြက္ႏႈန္း ပေပ်ာက္ ေရးကို မူဝါဒခ်မွတ္၍ တာဝန္ယူတာဝန္ခံ၍ ပူးေပါင္းတီထြင္ဖန္တီးႏိုင္စြမ္းရွိေသာ လူသားေကာင္းမ်ား ျဖစ္လာ ေစရန္ ႀကိဳးပမ္း အေကာင္အထည္ေဖာ္လ်က္ရွိပါေၾကာင္း။

ပညာေရးဝန္ႀကီးဌာနသည္ က်န္းမာေရးႏွင့္ အားကစားဝန္ႀကီးဌာနႏွင့္ပူးေပါင္း၍ ေက်ာင္းက်န္းမာေရး အဆင့္ျမႇင့္တင္ေရး၊ က်န္းမာေရး အသိပညာေပးေရး၊ ပတ္ဝန္း က်င္ဆိုင္ရာ က်န္းမာေရး၊ သန္႔ရွင္းေသာ ေရသုံးစြဲေရးႏွင့္ ပတ္ဝန္းက်င္ သန္႔ရွင္းေရးႏွင့္ စနစ္တက် စြန္႔ပစ္ေရး၊ ကူးစက္တတ္ ေသာ မကူးစက္တတ္ေသာ ေရာဂါမ်ား ကာကြယ္ ေရး၊ စိတ္ပိုင္း၊ ဦးေႏွာက္ပိုင္းဆိုင္ရာ က်န္းမာေရး၊ ယာဥ္အႏၲရာယ္ ကင္းရွင္းေရးႏွင့္ အၾကမ္းဖက္မႈတားဆီးကာကြယ္ေရးတို႔ကို အေလးေပးလ်က္ ေက်ာင္းက်န္းမာေရး ဆိုင္ရာ အစီအစဥ္မ်ားကို ႀကိဳးပမ္းအေကာင္အထည္ ေဖာ္လ်က္ရွိပါေၾကာင္း။

အခမဲ့ျဖန္႕ေဝ

၂၀၁၉-၂၀၂၀ ပညာသင္ႏွစ္တြင္လည္း ပထမတန္း(Grade-1)၊ ဒုတိယတန္း (Grade-2)၊ တတိယတန္း(Grade-3)၊ ဆ႒မတန္း(Grade-6) ေက်ာင္းသုံးဖတ္စာအုပ္မ်ား၊ ဆရာလမ္းၫႊန္ စာအုပ္မ်ားတြင္ စာရိတၱႏွင့္ျပည္သူ႕နီတိ၊ ဘဝတြက္တာ ကၽြမ္းက်င္ စရာတို႔ကိုလည္း အခမဲ့ျဖန္႔ေဝၿပီး သင္ၾကားသင္ယူ ေလ့က်င့္ေပးလ်က္ရွိပါေၾကာင္း။

ယခုေဆြးေႏြးပြဲတြင္ ႏိုင္ငံေတာ္အဆင့္ ေက်ာင္းက်န္းမာေရး လႈပ္ရွားမႈအသြင္ျဖင့္ "ကိုယ္စိတ္၊ က်န္းမာ လူငယ္ဘဝ၊ အနာဂတ္ေတာက္ပ ႏိုင္ငံအလွ" အတြက္ တက္ႂကြစြာ ေဆြးေႏြးၿပီး ပညာေရးဝန္ႀကီး ဌာနမွ ေက်ာင္းသား ေက်ာင္းသူမ်ား၊ ဆရာ ဆရာမ မ်ား၊ ေက်ာင္းအုပ္မ်ား၊ ပါေမာကၡခ်ဳပ္မ်ားႏွင့္ တာဝန္ရွိသူမ်ားက က်န္းမာေရးႏွင့္ အားကစား ဝန္ႀကီးဌာနမွ တာဝန္ရွိသူမ်ား၊ မိဘ၊ အုပ္ထိန္းသူ၊ ျပည္သူမ်ား၊ လုပ္အားေပး လူငယ္မ်ား၊ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ား၊ ဝန္ႀကီးဌာနမ်ားႏွင့္ အေကာင္း ဆုံး ပူးေပါင္း ၍ ႏိုင္ငံ့လူဦးေရ၏ ၂၀ ရာခုိင္ႏႈန္းခန္႔ရွိေသာ ေက်ာင္းသား ေက်ာင္းသူမ်ား၊ သင္ယူ သူမ်ား၊ လူငယ္မ်ား အားလုံးအတြက္ ေစတနာ၊ ဝါသနာ၊ အနစ္နာ၊ ေမတၱာ၊ ဂ႐ုဏာ၊ မုဒိတာ၊ ဥေပကၡာ၊ စိတ္ဓာတ္ျဖင့္ ႀကံ႕ႀကံ႕ခံရင္ဆိုင္ၿပီး မူးယစ္ေဆးဝါးကင္းစင္ေရး၊ အရက္ ဘီယာ ကင္းစင္ေရး၊ ေဆးလိပ္ ကင္းစင္ေရး၊ ယာဥ္အႏၲရာယ္ ကင္းရွင္းေရးႏွင့္ ယာဥ္စည္းကမ္း လိုက္နာေရး၊ က်န္းမာေသာ ေနထိုင္မႈ ပုံစံ အသိပညာေပးေရး၊ မ်ိဳးဆက္ပြားက်န္းမာေရး အသိပညာေပးေရးႏွင့္ ဂိမ္းစြဲလန္းမႈ ေလ်ာ့ခ်ေရးတို႔ကို ပူးေပါင္းပါဝင္ အေကာင္အထည္ေဖာ္ ေဆာင္႐ြက္သြားၾကရန္ ေမတၱာရပ္ခံပါေၾကာင္း ေျပာၾကားသည္။

အလွည့္က်တင္ျပေဆြးေႏြး

ထို႔ေနာက္ က႑အလိုက္ ေဆြးေႏြးၾကရာတြင္ ေဆးလိပ္၊ ေဆးရြက္ႀကီး ကင္းစင္ ပေပ်ာက္ေရး၊ ေဆးလိပ္၊ ေဆးရြက္ႀကီး တိုက္ဖ်က္ေရး၊ အရက္အလြန္အကၽြံ ေသာက္သံုးျခင္းႏွင့္ ေနာက္ဆက္တြဲ အႏၲရာယ္မ်ား ေလ်ာ့ခ်ေရး ေခါင္းစဥ္ျဖင့္ ေဆြးေႏြးၾကရာ က်န္းမာေရးႏွင့္ အားကစားဝန္ႀကီးဌာန ဒုတိယဝန္ႀကီး ေဒါက္တာ ျမေလးစိန္၊ ပညာေရးသုေတသနစီမံကိန္းႏွင့္ ေလ့က်င့္ေရးဦးစီးဌာန ညႊန္ၾကားေရး မွဴးခ်ဳပ္ ေဒါက္တာဝင္းထြန္းတုိ႔က သဘာပတိအျဖစ္ ေဆာင္ရြက္ၾကၿပီး က်န္းမာေရးႏွင့္ အားကစား ဝန္ႀကီးဌာနႏွင့္ ပညာေရးဝန္ႀကီးဌာနတို႔မွ ပညာရွင္မ်ားက က႑အလုိက္ အလွည့္က် တင္ျပေဆြးေႏြးၾကသည္။

ထို႔ေနာက္ ႏွီးေႏွာဖလွယ္ပြဲ တက္ေရာက္လာၾကသူမ်ားက တင္ျပေဆြးေႏြးမႈမ်ားႏွင့္ စပ္လ်ဥ္း၍ ေမးျမန္းေဆြးေႏြးၾကသည္။

က်န္းမာေရးအဆင့္ျမႇင့္ ေက်ာင္းလုပ္ငန္းမ်ား အရွိန္အဟုန္ျမႇင့္တင္ေရး အမ်ိဳး သားအဆင့္ ႏွီးေႏွာ ဖလွယ္ပြဲကို ေနျပည္ေတာ္ရွိ ျမန္မာအျပည္ျပည္ဆုိင္ရာကြန္ဗင္းရွင္း ဗဟိုဌာန-၂ ၌ ဇြန္ ၁၂ရက္ႏွင့္ ၁၃ ရက္ ႏွစ္ရက္တာ က်င္းပသြားမည္ ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။

(သတင္းစဥ္)