moigovnews.blogspot.com

 

ကြိုတင်ကာကွယ် စူပါအယ်လ်နီညိုဖြစ်စဉ် အန္တရာယ် . . .

စောအောင်လင်း

အယ်လ်နီညို(El Niño)ဖြစ်စဉ်ကြောင့် အစွန်းရောက်မိုးလေဝသဖြစ်စဉ်များ ဖြစ်ပေါ်နိုင်ကြောင်းနှင့် သက်ဆိုင်ရာကဏ္ဍများအလိုက် ကြိုတင်ပြင်ဆင်နိုင်ကြရန် မိုးလေဝသနှင့် ဇလဗေဒ ညွှန်ကြားမှုဦးစီးဌာနက အသိပေးထုတ်ပြန်ထားပါသည် ။ ဖြစ်စဉ်ကာလမှာ ၂၀၂၆ ခုနှစ် နှစ်ကုန်ပိုင်း မှ ၂၀၂၇ ခုနှစ် နှစ်ဆန်းပိုင်းအတွင်း ဖြစ်ပွားနိုင်သည်ဟုလည်း ခန့်မှန်းထားသည်။

အယ်လ်နီညိုသည် ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာတွင် ဖြစ်ပေါ်လေ့ရှိသော သဘာဝဖြစ်စဉ်တစ်ခုဖြစ်ပြီး အပူပိုင်းပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာ၏ ရေမျက်နှာပြင်တွင် ပင်လယ်ရေအပူချိန် မြင့်တက်ခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပွားရခြင်းဖြစ်သည်။ အီကွေတာအနီးရှိ အပူပိုင်းပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာ (Tropical Pacific Ocean)၏ ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင် အပူချိန်နှင့် လေထုဖြစ်စဉ်များ အားအလွန်ကောင်းသော အယ်လ်နီညိုအခြေအနေတွင် ဆက်လက်တည်ရှိနေသည်။ ကမ္ဘာ့မိုးလေဝသအဖွဲ့ချုပ်နှင့် နိုင်ငံတကာ ရာသီဥတုဗဟိုဌာနများ၏ ထုတ်ပြန်ချက်များကို အခြေခံ၍ ခန့်မှန်းသုံးသပ်ချက်များအရ ယခုနှစ် နှစ်ကုန်ပိုင်းတွင် အယ်လ်နီညို အမြင့်ဆုံးအခြေအနေသို့ ရောက်ရှိနိုင်သည်ဟု ခန့်မှန်းထားသည်။

အယ်လ်နီညိုဖြစ်စဉ်သည် ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာတွင် ဖြစ်ပေါ်သည့် ဖြစ်စဉ်ဖြစ်သော်လည်း အယ်လ်နီညိုဖြစ်စဉ်ကြောင့် ကမ္ဘာတစ်ဝန်း ယေဘုယျအားဖြင့် မိုးရွာသွန်းမှု မူမမှန်ခြင်း၊ မုန်တိုင်းဖြစ်ပေါ်လာမှု မူမမှန်ခြင်း၊ လာမည့်နွေရာသီကာလများတွင် နေ့အပူချိန်မြင့်မားခြင်း၊ မိုးခေါင်ရေရှားခြင်း စသည့် အစွန်းရောက် မိုးလေဝသဖြစ်စဉ်များ ဖြစ်ပေါ်နိုင်သည်ဟု ခန့်မှန်းထားသည်။ အယ်လ်နီညိုဖြစ်စဉ်သည် လက်ရှိကာလ အင်အားအသင့်အတင့်ရှိနေချိန်၌ မိုးရွာသွန်းမှု မူမမှန်ခြင်းဖြစ်စဉ်များကြောင့် မိုးသည်းထန်စွာရွာသွန်းခြင်း၊ လေပြင်းတိုက်ခတ်ခြင်း၊ ဆိုင်ကလုန်းမုန်တိုင်း ဖြစ်ပွားခြင်းများ ဖြစ်ပေါ်လျက်ရှိပါသည်။

ယေဘုယျအားဖြင့် အယ်လ်နီညိုဖြစ်စဉ်များသည် ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာတွင် နှစ်နှစ်မှ ငါးနှစ် (သို့မဟုတ်) ငါးနှစ်မှ ခုနစ်နှစ်အတွင်း တစ်ကြိမ် ဖြစ်ပေါ်တတ်ပါသည်။ ယခုနောက်ပိုင်းတွင် နှစ်နှစ်၊ သုံးနှစ်အတွင်း၌လည်း ဖြစ်ပေါ်နေပါသည်။ အဆိုပါ ရေပူစီးကြောင်းသည် ရက်သတ္တပတ်အနည်းငယ်မှ တစ်လ သို့မဟုတ် တစ်လထက် ပို၍ ကြာမြင့်တတ်သော်လည်း သုံးနှစ်မှ ခုနစ်နှစ် တစ်ကြိမ်တွင်မူ အယ်လ်နီညိုဖြစ်စဉ်သည် လပေါင်းများစွာ ကြာမြင့်နိုင်ပါသည်။ အယ်လ်နီညိုဖြစ်စဉ် အားကောင်းပါက တောင်အမေရိကနိုင်ငံများမှတစ်ဆင့် တစ်ကမ္ဘာလုံးသို့ ပျံ့နှံ့ဖြစ်ပွားတတ်ပြီး ရာသီဥတုဖောက်ပြန်မှုများ ပြင်းထန်လာတတ်သည်။ အများအားဖြင့် အပူချိန်လွန်ကဲခြင်း၊ တောမီးလောင်ကျွမ်းခြင်း၊ မိုးခေါင်လွန်းခြင်း၊ သောက်သုံးရေရှားပါးခြင်း စသည်တို့ ဖြစ်တတ်သည်။ သြစတြေးလျနှင့် အရှေ့တောင်အာရှ နိုင်ငံများတွင် မိုးခေါင်ရေရှားမှုများ ကြုံတွေ့နိုင်သော်လည်း ပီရူးနိုင်ငံ၏ သဲကန္တာရများတွင် အချိန်အခါမဟုတ် မိုးသည်းထန်စွာရွာသွန်းပြီး ရေကြီးရေလျှံမှုများ ဖြစ်ပေါ်တတ်သည်။ အရှေ့အာဖရိကတွင်မူ ဤဖြစ်စဉ်နှစ်ရပ်စလုံးကို ကြုံတွေ့နိုင်ကြောင်း သိရပါသည်။

၂၀၂၆ ခုနှစ်အတွင်း ကမ္ဘာတစ်ဝန်း၌ အပူချိန်များ မြင့်တက်လာခဲ့သည်။ မေ ၂၇ ရက်နေ့က ပါကစ္စတန်နိုင်ငံ ဂျာကိုဘာဘတ်မြို့တွင် အပူချိန် ၄၉ ဒသမ ၃ ဒီဂရီဆဲလ်စီးယပ်အထိရှိခဲ့သဖြင့် ကမ္ဘာ့အမြင့်ဆုံးအပူချိန်အဖြစ် မှတ်တမ်းဝင်ခဲ့သည်။ အလားတူ ဇန်နဝါရီလက သြစတြေးလျနိုင်ငံအနောက်ပိုင်း အွန်စလိုမြို့တွင် ၄၉ ဒီဂရီဆဲလ်စီးယပ်သို့ ရောက်ရှိခဲ့ပြီး ပြင်းထန်သော အပူလှိုင်းသက်ရောက်မှုအဖြစ် မှတ်တမ်းဝင်ခဲ့သည်။ မေလက ဘာရိန်းနိုင်ငံ၌လည်း အပူချိန် ၄၇ ဒသမ ၆ ဒီဂရီဆဲလ်စီးယပ်ဖြင့် ထိုနိုင်ငံ၏ အမြင့်ဆုံးအပူချိန်အဖြစ် မှတ်တမ်းဝင်ခဲ့သည်။

ဥရောပအနောက်ပိုင်းဒေသများ၊ ဗြိတိန်နှင့် အိုင်ယာလန်နိုင်ငံတို့တွင်လည်း မေလတွင် အမြင့်ဆုံးအပူချိန်များ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်။ ပြင်သစ်နိုင်ငံတွင်လည်း မေလတွင် အမြင့်ဆုံးအပူချိန် ၃၉ ဒီဂရီဆဲလ်စီးယပ်အထိ ရောက်ရှိခဲ့သည်။ ဥရောပနိုင်ငံများတွင် အပူချိန်မြင့်မားမှုကြောင့် အပူဒဏ်အန္တရာယ်ကို ခံစားခဲ့ကြရပြီး အပူလှိုင်းကြောင့် သေဆုံးသူ ၁၃၀၀ ကျော်ရှိခဲ့ကြောင်း ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးအဖွဲ့က ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ ကမ္ဘာ့အရှေ့ခြမ်းနိုင်ငံများတွင်လည်း လေဆင်နှာမောင်းတိုက်ခတ်ခြင်း၊ မိုးသည်းထန်စွာ ရွာသွန်းခြင်းစသည့် သဘာဝဘေးအန္တရာယ်များကို ရင်ဆိုင်ခံစားခဲ့ကြရသည်။

မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည့် မှတ်တမ်းများကို လေ့လာကြည့်ပါက ၁၉၉၇ - ၁၉၉၈ ခုနှစ်က ဖြစ်ပွားခဲ့သော အယ်လ်နီညိုဖြစ်စဉ်ကြောင့် မြို့ကြီး ၁၈ မြို့တွင် အမြင့်ဆုံးအပူချိန် စံချိန်သစ်များတင်ခဲ့ပြီး မြို့ကြီး ၁၅ မြို့တွင် မိုးရေချိန် အနည်းဆုံးစံချိန်သစ်များ တင်ခဲ့သည်။ ၂၀၁၆ ခုနှစ်အတွင်း စံချိန်တင် မီးလောင်ကျွမ်းမှုများ၊ ပူပြင်းခြောက်သွေ့မှုနှင့် တိုက်ရိုက်ဆက်စပ်သည့် ရောဂါဖြစ်ပွားမှုများနှင့် သောက်သုံးရေ ရှားပါးမှုများ ကြုံတွေ့ခဲ့ရသည်။ ၂၀၂၄ ခုနှစ် နွေရာသီက မကွေးတိုင်းဒေသကြီး ချောက်မြို့နယ်တွင် အပူချိန် ၄၈ ဒသမ ၂ ဒီဂရီဆဲလ်စီးယပ်ထိ စံချိန်တင်မြင့်တက်ခဲ့သည်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်တွင်လည်း ၄၅ ဒသမ ၃ ဒီဂရီဆဲလ်စီးယပ်၊ ယခုနှစ် တွင် ၄၄ ဒသမ ၉ ဒီဂရီဆဲလ်စီးယပ်ရှိခဲ့သည်။ အခြား မြေလတ်ဒေသမှ မြို့ကြီး ၁၂ မြို့တွင်လည်း ၄၁ ဒီဂရီ ဆဲလ်စီးယပ်နှင့်အထက်ရှိခဲ့ကြောင်း မိုးလေဝသ မှတ်တမ်းများအရ သိရပါသည်။

ယခု ၂၀၂၆ ခုနှစ်တွင်လည်း အနောက်တောင် မုတ်သုံလေ မဆုတ်ခွာမီနှင့် ဆုတ်ခွာချိန် ကာလများတွင် အားကောင်းသော မုန်တိုင်းငယ်များဖြစ်ပေါ်၍ မိုးသည်းထန်စွာရွာသွန်းခြင်း၊ ရုတ်တရက်ရေကြီး၊ ရေလျှံခြင်း၊ မြေပြိုခြင်း၊ လေပြင်းတိုက်ခတ်ခြင်း၊ ကမ်းရိုးတန်းတစ်လျှောက်နှင့် ကမ်းလွန်ပင်လယ်ပြင်တို့တွင် မိုးသက်လေပြင်းများ ကျရောက်၍ လှိုင်းကြီးခြင်းများ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်။

ယခုအယ်လ်နီညိုဖြစ်စဉ်သည် ယခင်ဖြစ်စဉ်များထက် အားအလွန်ကောင်းသည့်ဖြစ်စဉ် ဖြစ်ခြင်းကြောင့် “စူပါအယ်လ်နီညို” ဟူ၍ပင် ဆိုထားပါသည်။ အားအလွန်ကောင်းသည့် စူပါအယ်လ်နီညိုသည် အစွန်းရောက် မိုးလေဝသဖြစ်စဉ်တစ်ခုဖြစ်ပြီး သဘာဝဘေးအန္တရာယ်တစ်ခုလည်း ဖြစ်ပါသည်။

သဘာဝဘေးအန္တရာယ်ဆိုသည်မှာ သဘာဝအတိုင်း တည်ငြိမ်အေးချမ်းရာမှ ရုတ်ချည်းပြောင်းလဲ ဖောက်ပြန်သော ဖြစ်စဉ်ဖြစ်ပါသည်။ သဘာဝဘေးအန္တရာယ်များသည် ဖယ်ရှားပစ်၍ မရ၊ ရပ်တန့်ထား၍ မရ၊ တားဆီးထား၍လည်း မရနိုင်ပါ။ နည်းပညာခေတ်တွင် အနီးစပ်ဆုံး ကြိုတင်ခန့်မှန်းတွက်ချက်မှုများ ရရှိနိုင်သော်လည်း မည်သည့်အချိန်၊ မည်သည့်နေ့ရက်၊ မည်သည့်ဒေသတွင် အင်အားမည်မျှဖြင့် ဖြစ်ပေါ်နိုင်မည်ကို တိကျခိုင်မာသော အသေးစိတ် အခြေအနေများကို မသိရှိနိုင်သေးပါ။

ကြိုတင်ပြင်ဆင်ခြင်း

မိုးလေဝသနှင့် ဇလဗေဒညွှန်ကြားမှုဦးစီးဌာနက အယ်လ်နီညိုဖြစ်စဉ် သတင်းအချက်အလက်များကို အချိန်နှင့်တစ်ပြေးညီ ထုတ်ပြန်ပေးလျက်ရှိပါသည်။ ဌာနဆိုင်ရာများမှလည်း မိမိတို့နှင့် သက်ဆိုင်သည့် လုပ်ငန်းများအတွက် ပြည်သူများလိုက်နာရန် စည်းကမ်းများ၊ ညွှန်ကြားချက်များ၊ အကြံပြုချက်များ၊ ပညာပေးအစီအစဉ်များ ထုတ်ပြန်ပေးခြင်း၊ လူမှုရေးအသင်းအဖွဲ့များ၊ ပရဟိတအဖွဲ့များနှင့် ပူးပေါင်း၍ သရုပ်ပြလေ့ကျင့်ခြင်း၊ သရုပ်ပြခြင်းနှင့် အသိပညာပေးလုပ်ငန်းများ ကျယ်ပြန့်စွာ ဆောင်ရွက်ပေးသင့်ပါသည်။ နိုင်ငံပိုင်မီဒီယာများသာမက ပုဂ္ဂလိကပိုင်မီဒီယာများမှလည်း သတင်းထုတ်ပြန်ပေးခြင်း၊ အသိပညာပေးခြင်း၊ လိုက်နာရမည့်အစီအစဉ်များ ထုတ်လွှင့်ဖော်ပြပေးခြင်းများကို ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်သင့်ပါသည်။

ပြည်သူများအနေဖြင့်လည်း နိုင်ငံတော်က တရားဝင်ထုတ်ပြန်ပေးသည့် မိုးလေဝသသတင်းများကို အမြဲမပြတ် ကြည့်ရှုနားထောင်ခြင်း၊ လိုက်နာဆောင်ရွက်ခြင်း၊ ပတ်ဝန်းကျင်သို့ ပြန်လည်မျှဝေပေးခြင်းများ ဆောင်ရွက်ကြရပါမည်။ ပြည်သူအများ စိတ်မချမ်းမြေ့ဖွယ်၊ စိုးရိမ်ပူပန်ဖွယ်ရာ သတင်းတု၊ သတင်းမှားများနှင့် ကောလာဟလများကို ချင့်ချိန်လက်ခံ ယုံကြည်ကြရန်လည်း လိုအပ်ပါသည်။

အယ်လ်နီညိုဖြစ်စဉ်များတွင် “နေ့အပူချိန် မြင့်တက်ခြင်း”သည် ဆိုးကျိုးများစွာ ခံစားရနိုင်ပြီး လူ့အသက်ဆုံးရှုံးနိုင်သည်အထိ ဖြစ်ပေါ်နိုင်ပါသည်။ နေရောင်ခြည်၏ တိုက်ရိုက်ကျရောက်မှုနှင့် ပူပြင်းခြောက်သွေ့သော လေထုကြောင့် လူ့ခန္ဓာကိုယ်တွင်း ဇီဝဖြစ်စဉ်များကို အနှောင့်အယှက်ဖြစ်စေပါသည်။ ချွေးထွက်လွန်ခြင်းကြောင့် ရေနှင့်သတ္တုဓာတ်များဆုံးရှုံးပြီး သွေးကြောများကျယ်လာကာ သွေးပေါင်ကျခြင်း၊ မူးဝေခြင်း၊ အပူလျှပ်ခြင်းဝေဒနာများ ခံစားရနိုင်ပါသည်။ ခန္ဓာကိုယ်အပူချိန်တက်ခြင်း၊ ပင်ပန်းနွမ်းနယ်ခြင်းများ ဖြစ်ပွားနိုင်သည့်အပြင် ကျောက်ရောဂါ၊ ဝက်သက်ရောဂါနှင့် ဝမ်းပျက်ဝမ်းလျှော ရောဂါများလည်း ဖြစ်ပွားနိုင်သည်ကို သတိပြုကြရပါမည်။

နေ့အပူချိန်မြင့်တက်ချိန် နံနက် ၁၁ နာရီမှ ညနေ ၄ နာရီအတွင်းသည် ခရမ်းလွန်ရောင်ခြည် အပြင်းထန်ဆုံးနှင့် အပူရှိန်အမြင့်ဆုံးအချိန် ဖြစ်ပါသည်။ ထိုအချိန်တွင် ရေချိုးခြင်း၊ အပြင်ထွက်ခြင်းများ မပြုသင့်ပါ။ မဖြစ်မနေ အပြင်ထွက်ရပါက ထီး၊ ဦးထုပ်နှင့် လေဝင်လေထွက်ကောင်းသည့် အဝတ်အစားဝတ်ဆင်ပြီးမှ အပြင်သို့ ထွက်ခြင်း၊ ရေများများသောက်ပေးခြင်း၊ ဓာတ်ဆားရည်သောက်ခြင်း၊ အေးမြပြီး အရိပ်ရသောနေရာတွင် နားခိုနေထိုင်ခြင်း၊ လေဝင်လေထွက်ကောင်းသည့်နေရာတွင် နားနေခြင်း၊ အချို၊ အဆီအဆိမ့်၊ အငန်၊ အစပ် စားသုံးမှု လျှော့ချခြင်း၊ အရက်၊ ဘီယာ သောက်သုံးခြင်း၊ မူးယစ်ဆေးဝါးသုံးစွဲမှုများ ရှောင်ကြဉ်ခြင်း၊ ရေဓာတ်ရရှိစေမည့် အရည်ရွှမ်းသည့်သီးနှံများနှင့် ဟင်းသီးဟင်းရွက်များ စားသုံးခြင်းတို့ ပြုသင့်ပါသည်။

အထူးသဖြင့် သက်ကြီးရွယ်အိုများ၊ နာတာရှည်ရောဂါသည်များ၊ ကလေးသူငယ်များ၏ ကျန်းမာရေးကို အထူးဂရုပြုသင့်ပါသည်။ အပူဒဏ်ကြောင့် ဝေဒနာခံစားရပါက နီးစပ်ရာ ဆေးရုံဆေးခန်းများသို့ အမြန်ဆုံးသွားရောက်၍ ဆေးကုသမှုခံယူသင့်ပါသည်။ အပူချိန်မြင့်တက်မှုကြောင့် ရေရှားပါးမှု ဖြစ်ပေါ်နိုင်၍ သောက်သုံးရေ၊ စိုက်ပျိုးရေများ ဖူလုံအောင် ကြိုတင်စုဆောင်းထားသင့်ပါသည်။ ထို့ပြင် မီးလောင်ကျွမ်းခြင်းများ မဖြစ်စေရန် သတိပြုကြရပါမည်။

စူပါအယ်လ်နီညိုဖြစ်စဉ်ကြောင့် လေပြင်းမုန်တိုင်းတိုက်ခတ်ခြင်း၊ မိုးသည်းထန်စွာ ရွာသွန်းခြင်း၊ ရေကြီးရေလျှံခြင်း၊ မြေပြိုခြင်းနှင့် ဆောင်းရာသီတွင် အအေးပိုခြင်းစသည့် အစွန်းရောက် ရာသီဥတုဖြစ်စဉ်များလည်း ဖြစ်ပွားနိုင်ပါသည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် နာဂစ်၊ မိုခါ၊ ရာဂီမုန်တိုင်းကဲ့သို့ ပြင်းထန်သည့် မုန်တိုင်းဒဏ်များကို ခံစားခဲ့ကြရဖူးပါသည်။ မုန်တိုင်းအန္တရာယ်ကြောင့် စည်းစိမ်ဥစ္စာများ၊ နိုင်ငံတော်၏ အခြေခံအဆောက်အအုံများနှင့် ပြည်သူတို့၏ အသက်ဆုံးရှုံးမှုများလည်း ခံစားခဲ့ကြရပါသည်။

မုန်တိုင်းသတင်း သိရှိရပါက မဖြစ်ပွားမီကပင် နေအိမ်ကြံ့ခိုင်မှုနှင့် နေအိမ်ပတ်ဝန်းကျင်တွင် ဘေးအန္တရာယ်ဖြစ်နိုင်ခြေများကို စစ်ဆေးခြင်း၊ အန္တရာယ်ဖြစ်စေနိုင်သည့် သစ်ပင်သစ်ကိုင်းများ ရှင်းလင်းခြင်း၊ ဘေးအန္တရာယ်ကြုံတွေ့ရပါက မိသားစုအရေးပေါ်ရွှေ့ပြောင်းရန်နေရာ၊ လမ်းကြောင်းများနှင့် မိသားစုဆုံရပ်ကို ကြိုတင်သတ်မှတ်၍ မိသားစုဝင်များကို အသိပေးထားခြင်း၊ အရေးပေါ်သုံးပစ္စည်း၊ ဆေးဝါးများနှင့် အရေးပေါ် အသက်ကယ်ပစ္စည်းများ ကြိုတင်ပြင်ဆင်ထားခြင်းများ ဆောင်ရွက်ထားရပါမည်။ မုန်တိုင်းဗဟိုဖြတ်သန်းချိန်တွင် ခေတ္တလေငြိမ်တတ်သော်လည်း မကြာမီအချိန်အတွင်း ဆန့်ကျင်ဘက်အရပ်မှ ပိုမိုပြင်းထန်သည့်လေများ တိုက်ခတ်နိုင်သည်ကိုလည်း သတိပြုကြရပါမည်။ မုန်တိုင်းအန္တရာယ်ကင်းရှင်းကြောင်း သက်ဆိုင်ရာမှ သတင်းထုတ်ပြန်သည်အထိ ဘေးကင်းလုံခြုံသော နေရာတွင်သာ နေထိုင်ကြရပါမည်။

မိုးလေဝသဌာနမှ မုန်တိုင်း၏ အန္တရာယ်ကို ပြည်သူများ နားလည်သဘောပေါက်လွယ်စေရန် အရောင်နှင့် သတိပေးစနစ်များဖြင့် ထုတ်ပြန်ပေး ထားပါသည်။ ၎င်းတို့မှာ -

(က)    အဝါရောင် = ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော်၊ ကပ္ပလီပင်လယ်တွင် မုန်တိုင်းများဖြစ်ပေါ်နေသည်။ မုန်တိုင်း၏ အခြေအနေကို သတိထားနားစွင့်ပါ။

(ခ)     လိမ္မော်ရောင် = မုန်တိုင်းသည် မြန်မာ့ကမ်းရိုးတန်းသို့ ဦးတည်နေသည်။ မုန်တိုင်းသည် မိမိနေထိုင်ရာဒေသဆီသို့ ဦးတည်ရွေ့လျားသည်ဟု သတင်းရရှိပါက မုန်တိုင်း၏ ပြောင်းလဲမှုဖြစ်စဉ်ကို အထူးသတိထား စောင့်ကြည့်ပါ။

(ဂ)     အနီရောင် = မုန်တိုင်းသည် ကမ်းရိုးတန်းသို့ (၁၂)နာရီအကြာတွင် ရောက်ရှိလာမည်ဖြစ်ပြီး အန္တရာယ်ရှိနိုင်သည်။ လုံခြုံစိတ်ချရသောနေရာသို့ ပြောင်းရွှေ့နေရာယူပါ။

(ဃ)    အညိုရောင် = မုန်တိုင်းအန္တရာယ် ကျရောက်နေသည်။ လုံခြုံစိတ်ချရသည့်နေရာများတွင် ခိုလှုံနေပါ။

(င)     အစိမ်းရောင် = မုန်တိုင်း အားပျော့ပျက်ပြယ်သွားပြီး မိမိနေအိမ်သို့ ပြန်နိုင်ပြီတို့ ဖြစ်ပါသည်။

မိဘပြည်သူများသည် စူပါအယ်လ်နီညိုဖြစ်စဉ်များကို ကြိုတင်ပြင်ဆင်ကာကွယ်နိုင်ရန် မိုးလေဝသနှင့် ဇလဗေဒညွှန်ကြားမှုဦးစီးဌာနမှ သတင်းထုတ်ပြန်ချက်များ၊ သတိပေးချက်များ၊ အကြံပြုချက်များကို လေ့လာ၍ မဖြစ်မနေ လိုက်နာလုပ်ဆောင်ကြရပါမည်။ လူသားတို့၏ ပယောဂကြောင့် ကမ္ဘာကြီးပူနွေးလာရာမှ အစွန်းရောက် ရာသီဥတုဖြစ်စဉ်များ ဖြစ်ပေါ်မှု ပိုမိုများပြားလာသကဲ့သို့ ပိုမိုပြင်းထန်သည့် သက်ရောက်မှုများကိုလည်း ခံစားနေကြရပါသည်။ သဘာဝဘေးအန္တရာယ်များကို ကြိုတင်ပြင်ဆင်ကာကွယ်ခြင်းဖြင့်သာ ထိခိုက်ဆုံးရှုံးမှု နည်းပါးအောင် ဆောင်ရွက်နိုင်ပါသည်။ စူပါအယ်လ်နီညိုဖြစ်စဉ်များကိုလည်း ထိခိုက်ဆုံးရှုံးမှု အနည်းဆုံးဖြစ်အောင် ကြိုတင်ကာကွယ်သွားနိုင်ကြပါရန် တိုက်တွန်းရေးသားလိုက်ရပါသည်။ ။

ကိုးကား

          -         နေ့စဉ်ထုတ်သတင်းစာများ

          -         လူမှုဝန်ထမ်း၊ကယ်ဆယ်ရေးနှင့်ပြန်လည် နေရာချထားရေးဝန်ကြီးဌာနမှ ပညာပေးစာစောင်များ

          -         http:// my.wikipedia . org